Overdrachtsdocument CBS
Persoonsspecifiek — mee te nemen bij kennismakingsbezoeken én intake.
Eén blad, los af te geven aan het zorgteam. Werkinstrument, geen eis — wordt bijgewerkt naarmate het beeld verandert. Dit is een blanco sjabloon; vul het zelf in.
1. De persoon
Wat dit concreet betekent: bewaard bewustzijn · motorische achteruitgang (dystonie/apraxie, sterker aan één kant) · communicatie bemoeilijkt, begrip grotendeels intact.
2. Communicatie — hoe ze zich uit, hoe je haar bereikt
Kernprincipe: gedrag is communicatie — onrust of “moeilijk” gedrag is meestal een signaal, geen onwil.
3. Triggers & wat rust geeft
4. Mobiliteit & transfers
5. Medisch — voorschriften & opvolging
6. Vertegenwoordiging & contact
7. Het beeld evolueert
Triggers en mogelijkheden veranderen; wat nu werkt, werkt later mogelijk niet meer. Graag periodieke herbespreking met familie en arts.
CBS in de zorg
Wat anders is, en waarop te letten.
CBS is zeldzaam; de meeste teams komen het zelden tegen. Goede zorg vraagt geen specialisatie — wel het besef dat enkele vertrouwde reflexen uit de dementie- en Parkinsonzorg hier niet of anders gelden.
Waar CBS verschilt — en waarom het ertoe doet
| Vertrouwde aanname | Bij CBS | Gevolg voor de zorg |
|---|---|---|
| Bij dementie neemt het begrip af | Bewustzijn en begrip blijven vaak lang intact — de uiting valt weg, niet het besef | Spreek mét de persoon, nooit over haar heen |
| “Moeilijk gedrag” hoort bij het ziektebeeld | Onrust is bijna altijd een signaal van iets wat ze niet anders kan zeggen | Zoek de oorzaak (pijn, prikkel, routinebreuk) |
| Bij Parkinson helpt medicatie de motoriek | CBS reageert nauwelijks op Parkinsonmedicatie; motoriek is stug, asymmetrisch, met dystonie | Zet in op techniek en omgeving, niet op medicatie |
| Vallen hoort er nu eenmaal bij | Plotse vallen zijn vaak te vroeg gaan zitten — stuurbaar | Transfers met aankondiging en coaching |
| Routine is een voorkeur | Routine is een functionele noodzaak voor het brein | Onaangekondigde wijzigingen ontregelen direct |
Aandachtspunten in de dagelijkse zorg
- Communicatie — korte zinnen, één vraag tegelijk, ja/nee waar mogelijk, oogcontact, tijd om te antwoorden.
- Structuur & routine — vaste volgorde, vaste gezichten; kondig handelingen aan vóór je ze doet.
- Mobiliteit & transfers — aangekondigd, met coaching, niet gehaast; consequente techniek.
- Omgeving — prikkelarm waar mogelijk; rust rond eet- en zorgmomenten.
- Slikken — let op vroege tekens (verslikken, natte stem, traag eten), ook zónder hoesten; aangepaste consistentie; rechtop eten; mondzorg.
- Alertheid op verandering — het beeld evolueert; herbekijk de aanpak periodiek met familie en arts.